Koolhovens Keuze 28 mei '26

Kunstmatige Intelligentie

Sinds een paar jaar is de hele wereld in de ban van kunstmatige intelligentie, ofwel A.I. zoals we het tegenwoordig noemen. Maar vanaf het moment dat film haar eerste stapjes maakte, is het al een onderwerp van discussie geweest. Van de robot-Maria in Metropolis via HAL 9000 in 2001: A Space Odyssey en de replicants in Blade Runner tot de oorlog tussen mensen en kunstmatige intelligentie in The Creator. Binnenkort ga ik op verschillende plekken in Nederland over die filmgeschiedenis praten met Koolhovens Keuze, maar iedere filmclub kan natuurlijk zelf ook zulke avonden organiseren. Daarom geef ik vier filmtips waarin artificial intelligence centraal staan en die aanleiding kunnen zijn voor gesprekken over de manier waarop men er vroeger naar keek, maar ook hoe de toekomst eruit zal zien:

Ex Machina (2014, Alex Garland)

Garland schreef geweldige films voor Danny Boyle (28 Days Later, Sunshine) alvorens hij zijn eigen scenario’s ook ging regisseren. Hij debuteerde als regisseur met Ex Machina dat een culthit werd en Alicia Vikander aan de wereld buiten Zweden introduceerde. Een programmeur die door zijn CEO wordt gevraagd om de Turingtest af te nemen bij een intelligente vrouwelijke robot.

FilmService: hier

Trailer: hier

I, Robot (2004, Alex Proyas)

Zelfs bij mensen die nog nooit van Isaac Asimov hebben gehoord, zouden de drie wetten van de robotica een belletje kunnen doen rinkelen. Het zijn de expliciet ingebouwde, dwingende gedragsregels die deze schrijver in meerdere science-fictionverhalen opvoerde en die regelmatig langskomen in discussies over hoe we AI in toom kunnen houden. In I, Robot speelt Will Smith een rechercheur die steeds meer overtuigd raakt van het feit dat een moord door een robot gepleegd is, al zou dat volgens die gedragsregels niet kunnen.

FilmService: hier

Trailer: hier

Demon Seed (1977, Donald Cammell)

Het huis waar Julie Christie woont wordt aangestuurd door een kunstmatig brein dat een volledig, absurd eigen agenda nastreeft. Spannend! Deze titel is extra interessant, omdat hij me niet lukte om deze film in de filmtheaters te vertonen. Blijkbaar ligt dat lastig met rechten. Maar via FilmService kan het dus wel! Doe er je voordeel mee!

FilmService: hier

Trailer: hier

A.I. Artificial Intelligence (2001, Steven Spielberg)

Ooit begonnen door Stanley Kubrick, maar uiteindelijk werd de film gemaakt door wonderboy Spielberg, die er zijn stempel duidelijk opdrukte: je emoties wellen op voor het kunstmatige jongetje dat zoveel van zijn surrogaatmoeder houdt. Veel mensen hadden moeite met het laatste stuk van de film, maar ik vond het juist het interessantste deel, omdat het stof tot nadenken geeft.

FilmService: hier

Trailer: hier